3
ترجمه و شرح اصول کافی

شرح-عليين:

عاليترين و شريف ترين مراتب قرب بپروردگار است چنانچه از كلمات مفسرين
در تفسير آيه شريفه كلاّ إِنّ كِتاب الْأبْرارِ لفِي عِلِّيِّين [۱-۶](۸۳:۱۸) استفاده مى شود.و سجين در مقابل عليين،
پست ترين مراتب و دورترين درجات از خداوند متعال است.
و اما راجع ببحث كلى اخبار طينت و شبهه جبر،در آخر اين باب توضيحى بيان ميكنيم.آنچه
بطور اختصار در اينجا ميتوان گفت اينست كه:چون خداى تعالى پيش از آفرينش مخلوق ميدانست كه كدام
يك آنها براه ايمان و كداميك براه كفر ميروند،ارواحى را كه ميدانست مؤمن ميشوند بآنها كيفيت عليين
بخشيد و دسته ديگر را كيفيت سجين داد و بابدانشان ملحق ساخت،تا رعايت مناسبت و سنخيت را نموده باشد،
و اين عمل خداى تعالى هيچ گونه دخالت و تأثيرى در انتخاب ايمان و كفر آنها ندارد،و همچنين آميختگى
و امتزاجى كه ميان دو طينت مقرر داشت،هيچ گونه ارتباط و سببيتى در انتخاب گناه و ثواب ندارد،ولى
ظهور كلمه من هذا و من هاهنا مخالف اين تفسير است.مرحوم مجلسى گويد:اين دو كلمه بر عليت
مجازيه حمل مى شود.

مترجم گويد:

اگر چه براى حل اخبار طينت توجيهى بهتر از اين بنظر نميرسد،ولى اين حمل
نيز دور از تكلف و تعسف نيست و با ظهور لفظ منافات و مخالفت دارد.و اللّه يعلم حقايق تلك الاسرار.

۲-

(۱)-امام صادق عليه السلام فرمود:همانا خداى عز و جل مؤمن را از طينت بهشتى آفريد و كافر را از
طينت دوزخى.
و فرمود:چون خداى عز و جل نسبت به بنده ئى خيرى خواهد،روح و پيكرش را پاك سازد(هدايت
و الطافش را شامل حال او نمايد)،از اين رو هر خيرى شنود،آن را بشناسد و بفهمد و هر بد و زشتى شنود،
آن را زشت بيند.
و شنيدم كه ميفرمود:طينتها بر سه گونه اند:
(۱)طينت پيغمبران،و مؤمن هم از اين طينت است،جز اينكه پيغمبران از خالص و برگزيده
آن طينتند و ايشان اصل باشند و فضيلتشان بجاى خود محفوظ است،و مؤمنين فرع باشند و از گل ثابت
و چسبيده(گويا اشاره دارد كه طينت مؤمن بطينت پيغمبران چسبيده است،اگر چه از فضاله آن طينت
است)از اين رو خداى عز و جل ميان پيغمبران و پيروانشان جدائى نيندازد.


ترجمه و شرح اصول کافی
2

جلد سوم

بِسْمِ اللّهِ الرّحْمنِ الرّحِيمِ

باب طينة مؤمن و كافر

۱-

كتاب ايمان و كفر از كتاب كافى

تصنيف شيخ
ابى جعفر محمد بن يعقوب كلينى(ره)

(۱)-على بن الحسين عليهما السلام فرمود:خداى عز و جل دلها و پيكرهاى پيغمبران را از طينت
(گل و سرشت)عليين آفريد،[ اندازه گيرى كرد]و دلهاى مؤمنين را هم از آن طينت آفريد و پيكرهاى
مؤمنين را از پائين تر از آن قرار داد[آفريد]و كافران را از طينت سجين آفريد،هم دلها و هم پيكرهايشان
را،آنگاه اين دو طينت را(هنگام خلقت آدم)ممزوج ساخت،بهمين جهت از مؤمن كافر متولد شود و
كافر مؤمن زايد(زيرا فرزندان آدم استعداد اين دو مرتبه را پيدا كردند)و نيز بهمين سبب بمؤمن گناه
و بدى رسد و بكافر ثواب و نيكى(زيرا طينت هر يك از آنها بطينت ديگرى ممزوج است)،پس دلهاى
مؤمنان بدان چه از آن آفريده شده گرايند و دلهاى كافران بدان چه از آن آفريده شده تمايل كنند.^}

  • نام منبع :
    ترجمه و شرح اصول کافی
    موضوع :
    امامیه اثنا عشریه (قرن 4)
تعداد بازدید : 19223
صفحه از 436
پرینت  ارسال به