199
روضة الکافی (ترجمه)

عرض کردم: وَ إِنْ طائِفَتانِ مِنَ الْمُؤْمِنِینَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَیْنَهُما فَإِنْ بَغَتْ إِحْداهُما عَلَی الْأُخْری فَقاتِلُوا الَّتِی تَبْغِی حَتَّی تَفِی‌ءَ إِلی أَمْرِ اللَّهِ فَإِنْ فاءَتْ فَأَصْلِحُوا بَیْنَهُما بِالْعَدْلِ... «۱»، امام علیه السّلام فرمود: مقصود از دو طائفه دو گروه از مسلمانانند، و تأویل این آیه در روز بصره [جنگ جمل] بود و اهل این آیه آنها بودند، یعنی آنان که بر امیر مؤمنان شوریدند، و همان جا بود که جنگ و کشتار آنها بر امیر مؤمنان واجب شد تا به فرمان خدا بازگردند، و اگر باز نمی‌گشتند بر اساس آنچه خدا نازل فرموده بود بر آن حضرت واجب بود که شمشیر از آنها برندارد تا بازگردند و از اندیشه خود دست کشند، چه، آنها با میل و بدون اکراه بیعت کرده بودند، و آنها همان گروه متجاوزی بودند که خدا فرموده بود. پس بر امیر مؤمنان علیه السّلام واجب بود که پس از پیروزی با آنها بعدالت رفتار کند، چنان که رسول خدا با مردم مکّه بعدالت رفتار کرد و بر آنها منّت نهاد و از آنها درگذشت. همچنین امیر المؤمنین علیه السّلام پس از پیروزی بر مردم بصره با آنها بعدالت رفتار کرد چونان پیامبر اکرم صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم با مردم مکّه، بی‌کم و کاست.

او می‌گوید: عرض کردم: مقصود از این آیه: وَ الْمُؤْتَفِکَةَ أَهْوی «۲» چیست؟ فرمود:

آنها همان مردم بصره‌اند. عرض کردم: وَ الْمُؤْتَفِکاتِ أَتَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَیِّناتِ «۳»؟

فرمود: آنها قوم لوط بودند که دهکده‌ها بر سرشان واژگون شد.

اصل و نسب به دین و اخلاق است‌

[۲۰۳] حنان می‌گوید: شنیدم پدرم از امام باقر علیه السّلام روایت می‌کرد که فرمود: سلمان با چند تن از قریشیان در مسجد نشسته بود. آنان سخن گفتن پیرامون نسب و نژاد خود را

______________________________

(۱) «و اگر دو گروه از مؤمنان با هم جنگیدند میانشان را اصلاح کنید و اگر یکی از آنها بر دیگری تجاوز کند با آن متجاوز جنگ کنید تا به فرمان خدا باز گردد، و چون بازگشت میان آنها را بعدالت اصلاح دهید» (سوره حجرات/ آیه ۹).

(۲) «و دهکده واژگون شده را بیفکند» (سوره نجم/ آیه ۵۳).

(۳) «و دهکده‌های واژگون شده که پیغمبرانشان با حجّتها به سویشان آمدند» (سوره توبه/ آیه ۷۰).

بهشت کافی / ترجمه روضه کافی،


روضة الکافی (ترجمه)
198

خداوند می‌فرماید: لا یُسْمِنُ وَ لا یُغْنِی مِنْ جُوعٍ «۱»، یعنی سودشان نبخشد و بی‌نیازشان نکند، نه ورودشان [بر امام] بدانها سود بخشد و نه نشستنشان [در حضور امام] آنان را بی‌نیاز کند.

[۲۰۲] ابو بصیر از امام صادق علیه السّلام روایت می‌کند که در تفسیر این آیه شریفه:... ما یَکُونُ مِنْ نَجْوی ثَلاثَةٍ إِلَّا هُوَ رابِعُهُمْ وَ لا خَمْسَةٍ إِلَّا هُوَ سادِسُهُمْ وَ لا أَدْنی مِنْ ذلِکَ وَ لا أَکْثَرَ إِلَّا هُوَ مَعَهُمْ أَیْنَ ما کانُوا ثُمَّ یُنَبِّئُهُمْ بِما عَمِلُوا یَوْمَ الْقِیامَةِ إِنَّ اللَّهَ بِکُلِّ شَیْ‌ءٍ عَلِیمٌ لا یُسْمِنُ وَ لا یُغْنِی مِنْ جُوعٍ «۲» فرمود: این آیه در باره فلان و فلان و ابو عبیده جراح و عبد الرحمن بن عوف و سالم مولای ابو حذیفه و مغیرة بن شعبه نازل شد، آن گاه که میان خود نامه نوشتند و همداستان شدند که اگر محمّد صلّی اللَّه علیه و آله و سلّم از جهان دیده فرو بست هرگز اجازه ندهند خلافت، در میان بنی هاشم جای گیرد. پس خداوند متعال این آیه را در شأن آنها فرو فرستاد. او می‌گوید: عرض کردم: پس این سخن پروردگار چیست که فرمود: أَمْ أَبْرَمُوا أَمْراً فَإِنَّا مُبْرِمُونَ* أَمْ یَحْسَبُونَ أَنَّا لا نَسْمَعُ سِرَّهُمْ وَ نَجْواهُمْ بَلی وَ رُسُلُنا لَدَیْهِمْ یَکْتُبُونَ «۳»؟

امام علیه السّلام فرمود: این دو آیه نیز در باره آنها در همان روز نازل گشت.

امام صادق علیه السّلام فرمود: شاید تو بر آنی که روزی باشد مانند آن روز که این عهدنامه نوشته شد جز روزی که حسین علیه السّلام به شهادت رسید، [روز عاشورا] در علم خدا چنین گذشته بود و همان را به رسول خدا اعلان داشت که: هر گاه آن عهدنامه نوشته شد حسین علیه السّلام کشته می‌شود و حکومت از دست بنی هاشم بیرون می‌رود و همه اینها تحقّق یافت.

______________________________

(۱) «نه فربه کند و نه گرسنگی را برطرف کند» (سوره غاشیه/ آیه ۷).

(۲) «رازگویی سه نفر نباشد مگر آنکه خدا چهارمین آنهاست و نه پنج نفری مگر آن که خدا ششمین آنهاست و نه کمتر از این و نه بیشتری هست مگر آنکه هر کجا باشند خدا نزد آنهاست. آن گاه روز رستخیز از کارهایی که کرده‌اند آگاهشان سازد که براستی خدا به همه چیز داناست» (سوره مجادله/ آیه ۷).

(۳) «بلکه امری را اثبات و ابرام کردند، همانا ما هم ابرام‌کننده هستیم، یا پنداشته‌اند که ما نهان و رازگویی آنان را نشنویم؟ آری، فرستادگان ما که همراه آنانند می‌نویسند» (سوره زخرف/ آیه ۷۹ و ۸۰).

بهشت کافی / ترجمه روضه کافی،

  • نام منبع :
    روضة الکافی (ترجمه)
    موضوع :
    امامیه اثنا عشریه (قرن 4)
تعداد بازدید : 12285
صفحه از 420
پرینت  ارسال به