(۴)
استكبار از دیدگاه قرآن و حدیث

شكرى صادقى ـ جعفر

كارشناسى ارشد علوم قرآن و حدیث
دانشگاه علوم اسلامى رضوى
استاد راهنما: معرفت ـ محمد هادى
۱۳۸۲
تعداد صفحات : ۱۸۴

چکیده: نخستین صفت از صفات رذیله كه در داستان انبیا و آغار آفرینش انسان به چشم مى خورد و به اذعان بسیارى از علماى اخلاق، ریشه تمام بدبختیها و صفات زشت انسانى است، استكبار مى باشد. امروزه نیز بلاى بزرگ بشریت همین استكبار است و زشتى آن از بدیهیات مى باشد. در واقع، بخش مهمى از مسئله حقوق بشر كه به وسیله جمعى از متفكران غیر مذهبى تنظیم شده، ناظر به مسئله مبارزه با استكبار است; هر چند در عمل گاه نتیجه معكوس مى دهد. این رساله، پیرامون مسئله «استكبار» از جهت گونه، ریشه و شاخه، تفسیر و روایت و منطق عقل، اسباب و عوامل پیدایش، علایم و خصایص، شیوه هاى عملكرد، مفاسد و پیامدها، و بالاخره راه درمان و معالجه آن بحث مى كند. پایان نامه حاضر، در هشت فصل ترتیب یافته است: در فصل اول كه درباره گونه هاى استكبار است، پس از بیان معناى لغوى و اخلاقى و روانى و عرفى استكبار، از استكبار علمى، استكبار فرهنگى، استكبار اقتصادى، استكبار اجتماعى، و استكبار سیاسى، بحث مى شود. در فصل دوم، ضرورت بحث از ریشه یابى، شاخه بندى استكبار، و نگاهى گذرا به تقسیم بندى استكبار مطرح مى گردد.در فصل سوم، نگاههاى سه گانه به مسئله استكبار: نگاه قرآنى و تفسیرى، نگاه روایتى و درایتى، و نگاه عقلى و عقلایى مورد بحث واقع مى شود.در فصل چهارم، ضرورت بحث از اسباب و عوامل پیدایش استكبار، زمینه ها و اسباب و عوامل آن، و نظر نگارنده پیرامون اسباب و عوامل بررسى مى گردد. در فصل پنجم، بحث از علایم و خصایص پدیده استكبار، و سخن نگارنده راجع به آن ارائه مى شود. در فصل ششم، از شیوه هاى عملكرد استكبار بحث مى شود. در فصل هفتم، بحث از مفاسد و پیامدهاى پدیده استكبار، و سخن نگارنده پیرامون آن مطرح مى گردد. و در فصل هشتم، راه درمان و معالجه استكبار اعم از راه علمى و عملى، و آزمایشهاى درمانى مورد بررسى قرار مى گیرد.